4.2 kinh tế - xã hội
Khi mới thành lập , nhà Nguyễn tiến hành đo đạc ruộng đất ở miều bắc , sau đó tiền hành đo đạc ruộng đất ở Nam bộ để lập địa ba . Thời kỳ này , ruộng đất tư hưu nhiều hơn ruộng công thậm chí nam bộ ruộng tư hữu chiếm tuyệt đối . Nhà nguyễu ban hành chính sách quân điều như thời lê sơ nhưng không hiệu quả.
Việc cân đối ruộng đất công và hữu diễn ra rất khó khăn . Nhà nước thử nhiệm điều chỉnh ruộng đất ở bình định , đia chủ phải bở ra 50% ruộng tư để làm ruộng công sau khi được diều chỉnh , ruộng công và tư ở bình định có diện tích tương đương nhau . Ở một số nơi khác nhà nước không thể điểu chỉnh được tình hình ruộng đất do ruộng tư quá nhiều